CMK Madde 268 – İtiraz Usulü ve İnceleme Mercileri

Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 268. maddesi, hâkim veya mahkeme kararlarına karşı başvurulabilecek olağan kanun yollarından biri olan itirazın süresini, şeklini ve incelemeye yetkili mercileri düzenler. Aşağıda maddenin tam metni, amacı ve kapsamı, hukuki şerhi, emsal Yargıtay kararları ve madde gerekçesi yer almaktadır.

Madde 268 –

(1) Hâkim veya mahkeme kararına karşı itiraz, kanunun ayrıca hüküm koymadığı hâllerde 35 inci maddeye göre ilgililerin kararı öğrendiği günden itibaren iki hafta içinde kararı veren mercie verilecek bir dilekçe veya tutanağa geçirilmek koşulu ile zabıt kâtibine beyanda bulunmak suretiyle yapılır. Tutanakla tespit edilen beyanı ve imzayı mahkeme başkanı veya hâkim onaylar.

(2) Kararına itiraz edilen hâkim veya mahkeme, itirazı yerinde görürse kararını düzeltir; yerinde görmezse en çok üç gün içinde, itirazı incelemeye yetkili olan mercie gönderir.

(3) İtirazı incelemeye yetkili merciler maddede bentler hâlinde ayrıca gösterilmiştir.

Kanun Maddesinin Amacı ve Kapsamı

Hüküm niteliğinde olmayan hâkim ve mahkeme kararlarının denetlenmesini sağlamak amacıyla, itiraz kanun yoluna başvuru süresini, başvurunun şeklini ve itirazı incelemeye yetkili mercileri belirleyerek usul birliği sağlar.

Hukuki Şerh ve Uygulama Rehberi

Süre ve Şekil: İtiraz süresi, ilgilinin kararı öğrendiği günden itibaren iki haftadır (7499 sayılı Kanun ile yapılan güncel değişiklik). İtiraz, kararı veren mercie verilecek bir dilekçe veya tutanağa geçirilmek üzere zabıt kâtibine beyanda bulunmak suretiyle yapılır.

Kararın Düzeltilmesi veya Gönderilmesi: Kararına itiraz edilen merci, itirazı yerinde görürse kararını kendi düzeltebilir. Yerinde görmezse en çok üç gün içinde itirazı incelemeye yetkili mercie göndermek zorundadır.

Kritik Emsal İçtihatlar

İtiraz Süresinin Kesinliği: Yasa yoluna başvuru süreleri kamu düzenine ilişkin olup, sanığın yokluğunda verilip usulüne uygun olarak tebliğ edilen hükme karşı kanunda gösterilen yasal süre geçtikten sonra yapılan itiraz ve temyiz istemleri süre aşımı nedeniyle kesin olarak reddedilir. (Yargıtay 3. Ceza Dairesi E.2016/9193 K.2017/4873)

Madde Gerekçesi

İtiraz edilebilecek kararları ilgili maddesinde gösteren Tasarı, bazen kararların özelliği bakımından itiraz süresini de maddesinde belirtmiştir. Belirtilmeyen hâllerde ise itiraz süresi kural olarak ilgililerin kararı öğrendiği günden itibaren yedi gündür (yeni düzenleme ile iki hafta). Kararına itiraz olunan hâkim veya mahkeme itirazı uygun görürse kararını düzeltir. Aksi hâlde en çok üç gün içinde, acele itiraz hâllerinde ise, incelenmeksizin derhal itirazı incelemeye yetkili mercie göndermek zorundadır.