Destekten yoksun kalma tazminatı, bir kişinin ölümü sonucunda onun sağlığında maddi veya hizmet yoluyla destek olduğu kişilerin bu destekten mahrum kalmaları nedeniyle uğradıkları zararın giderilmesini sağlayan bir tazminat türüdür. Bu hak, miras yoluyla geçmez; doğrudan destekten yoksun kalan kişilerin şahsında doğar.
İstanbul Anadolu 1. Asliye Ticaret Mahkemesi bu durumu şu şekilde ifade etmektedir:
“Destekten yoksun kalma tazminatının konusu, desteği yitirilmesi nedeniyle yoksun kalınan zarardır. Buradaki amaç destekten yoksun kalanların desteğin ölümünden önceki yaşamlarındaki sosyal ve ekonomik durumlarının korunmasıdır.”
(İstanbul Anadolu 1. ATM, 2022/870 E., 2024/16 K.)
Yazının İçeriği
- Destekten Yoksun Kalma Tazminatının Şartları Nelerdir?
- Destekten Yoksun Kalma Tazminatı Talep Edebilecekler Nelerdir?
- Destekten Yoksun Kalma Tazminatının Kapsamı Nedir?
- Destekten Yoksun Kalma Tazminatı Yetkili Mahkeme
- Destekten Yoksun Kalma Tazminatı Davası Açma Süresi ve Zamanaşımı
- Destekten Yoksun Kalma Tazminatı Yargıtay Kararları
- Destekten Yoksun Kalma Tazminatında Destek Süresi ve Tazminat Miktarı
- Destekten Yoksun Kalma Tazminatı Hesaplamasında Ücret Nasıl Belirlenir?
- Sıkça Sorulan Sorular
Hemen İletişime Geç
Destekten Yoksun Kalma Tazminatının Şartları Nelerdir?
Destekten yoksun kalma tazminatına hükmedilebilmesi için aşağıdaki şartların birlikte gerçekleşmesi gerekir:
- Bir Kişinin Ölümü: Tazminatın doğabilmesi için ölüm gerçekleşmiş olmalıdır. Yaralanma halinde bu tazminat söz konusu değildir.
- Haksız Fiil ve Kusur: Ölüm, bir başkasının kusurlu davranışı sonucu meydana gelmelidir.
- Destek İlişkisinin Varlığı: Destek sadece para değildir; bakım, hizmet ve birlikte yaşam da destek sayılır.
- Destek İhtiyacının Devamı: Destek gören kişinin bu desteğe hâlen ihtiyaç duyması gerekir.
Yargıtay 17. Hukuk Dairesi:
“Destekten yoksun kalma tazminatına hükmedilebilmesi için… destek alma ihtiyacının devam etmesi gerekir.”
(Yargıtay 17. HD, 2016/2807 E., 2019/1858 K.)
Destekten Yoksun Kalma Tazminatı Talep Edebilecekler Nelerdir?
Bu davayı açabilecek kişiler yalnızca mirasçılar değildir; önemli olan fiili destek ilişkisidir. Destek sadece maddi değil, hizmet şeklinde de olabilir.
| Hak Sahibi | Destek Süresi |
| Eş | Yeniden evlenene kadar |
| Erkek çocuk | 18 yaş (eğitim varsa 25) |
| Kız çocuk | 22 yaş (eğitim varsa 25) |
| Anne / baba | Ömür boyu |
Yargıtay uygulaması:
“Kız çocuklarının 22 yaşına kadar… yüksek öğrenimde 25 yaşına kadar destek alacağı kabul edilmelidir.”
(Yargıtay 17. HD, 2015/2114 E., 2017/8170 K.)
Hemen İletişime Geç
Destekten Yoksun Kalma Tazminatının Kapsamı Nedir?
Bu tazminatın kapsamı oldukça geniştir.
Dahil olan zararlar:
- Maddi gelir kaybı
- Ev içi hizmet desteği
- Bakım hizmeti
- Cenaze giderleri
Bursa 3. Asliye Ticaret Mahkemesi:
“Toruna bakmak gibi davranışlar ahlaki ödevdir…”
👉 Her yardım hukuki destek sayılmaz.
Destekten Yoksun Kalma Tazminatı Yetkili Mahkeme
Görevli mahkemeler:
- Sigorta varsa → Asliye Ticaret Mahkemesi
- Yoksa → Asliye Hukuk Mahkemesi
Yetkili yer:
- Kaza yeri
- Davalının yerleşim yeri
- Mağdurun yerleşim yeri
Destekten Yoksun Kalma Tazminatı Davası Açma Süresi ve Zamanaşımı
Destekten yoksun kalma davası açma süresi öğrenildiği tarihten itibaren 2 yıl, zamanaşımı süresi ise 10 yıldır.
Suç varsa:
- Daha uzun ceza zamanaşımı uygulanır (örneğin 15 yıl)
Destekten Yoksun Kalma Tazminatı Yargıtay Kararları
Yeniden evlenme:
“Tazminat evlenme tarihine kadar hesaplanır.”
(Yargıtay 4. HD, 2023/13456 E., 2024/1396 K.)
Gelir olmasa bile destek:
“Bedeni güçle destek mümkündür.”
(Yargıtay 17. HD, 2012/12112 E., 2013/16559 K.)
Destek kavramı:
“Destek eylemli bir durumdur.”
(YHGK, 1982)
Destekten Yoksun Kalma Tazminatında Destek Süresi ve Tazminat Miktarı
Tazminat hesaplaması aktüeryal yöntemlerle yapılır.
Temel yaklaşım:
Tazminat = Gelir × Pay × Süre × Kusur
Dikkate alınan unsurlar:
- Bakiye ömür
- Aktif/pasif dönem
- Kusur oranı
- Paylaştırma
Hemen İletişime Geç
Destekten Yoksun Kalma Tazminatı Hesaplamasında Ücret Nasıl Belirlenir?
Ücret belirleme yöntemleri:
- Bordrolu çalışan → gerçek maaş
- Belirsiz gelir → asgari ücret
- Meslek sahibi → emsal ücret
İstanbul BAM kararı:
Müteveffanın geliri asgari ücretin 2,27 katı kabul edilmiştir.
(2024/1461 E.)
Sıkça Sorulan Sorular
Destekten yoksun kalma tazminatı ile ilgili sıkça sorulan soruları sizler için derledik:
Trafik kazasında sakatlık meydana gelmişse bu dava açılabilir mi?
Hayır. Bu durumda iş göremezlik tazminatı talep edilir.
Destekten yoksun kalma tazminat davası nerede açılır ?
Sigorta varsa Asliye Ticaret, yoksa Asliye Hukuk Mahkemesi görevlidir.
Ölenin kusurlu olması tazminatı engeller mi?
Tam kusur bazı durumlarda davayı etkiler ancak sigorta şirketine karşı hak devam edebilir.
Ölenin eski eşi bu davayı açabilir mi?
Fiili destek ispat edilirse evet; aksi halde mümkün değildir.
