Araç Değer Kaybı

Araç Değer Kaybı Nedir?

Araç değer kaybı, bir trafik kazası sonucu aracın ikinci el piyasasındaki değerinin düşmesi durumudur. Bu düşüş, kaza nedeniyle yapılan onarımlar veya parça değişiklikleri sonucu aracın orijinal halinin bozulmasından kaynaklanır.

Örnek olarak, aynı özelliklere sahip iki araç düşünüldüğünde, kazaya karışıp onarılan araç, kaza geçirmemiş olandan daha düşük bir değerde satılacaktır. Bu durum, kaza sonrasında yapılan tamiratın kalitesine bakılmaksızın geçerlidir.

Bu değer kaybı, kazaya karışan aracın durumunu ve ikinci el piyasa değerindeki düşüşü gösterir. Bir formül ile göstermek gerekirse;

Araç Değer Kaybı= Kazadan Önceki Piyasa Değeri – Kazadan Sonra Onarıldıktan Sonraki Piyasa Değeri

Araç Değer Kaybı Şartları Nelerdir?

Araç değer kaybı, trafik kazası sonucu aracın piyasa değerinde meydana gelen düşüş için tazminat talep etme hakkıdır. Bu tazminatı talep edebilmek için belirli şartlar bulunmaktadır:

  1. Zaman Sınırı: Kaza tarihinden itibaren en fazla 2 yıl geçmiş olmalıdır. Bu süre aşıldığında, değer kaybı talebinde bulunma hakkı zamanaşımına uğrar.
  2. Çift Taraflı Kaza Şartı: Araç değer kaybı için kaza, çift taraflı olmalıdır. Tek taraflı kazalar, örneğin aracın duvara çarpması durumunda, değer kaybı talebi mümkün değildir.
  3. Hasarın Yer ve Niteliği: Aracın hasar gördüğü bölge daha önce hasar görmemiş veya yenilenmemiş olmalıdır. Basit, mini onarım işlemleriyle giderilebilen hasarlar değer kaybı tazminatı kapsamı dışındadır.
  4. Ağır Hasar Kaydı: Ağır hasar kaydına sahip olan, çekme veya hurda belgeli araçlar için değer kaybı talep edilemez.
  5. Araç Türü: Kısa süreli kiralık araçlar, taksi, dolmuş, test aracı, koleksiyon ve antika sayılan araçlar, özel kullanım amaçlı araçlar (örneğin, zırhlı araçlar, itfaiye araçları) değer kaybı talebi için uygun değildir.
  6. Kusur Durumu: Kazada tamamen kusurlu olan taraf değer kaybı talebinde bulunamaz. Kazada kısmen kusurlu olan taraf, diğer taraftan zararını talep edebilir.
  7. Onarım ve Parça Değişimi: Kazada hasar gören aracın onarılmış ve hasarın giderilmiş olması gerekmektedir. Daha önce başka bir kaza nedeniyle onarılan parçaların tekrar hasar görmesi durumunda değer kaybı talep edilemez.
  8. Araç Özellikleri: Araç değer kaybı hesaplaması yapılırken, aracın markası, modeli, kilometresi, yaşı ve kaza sırasındaki kusur durumu göz önünde bulundurulur. Belirli yaş ve kilometre şartlarını sağlamayan araçlar için değer kaybı talebi uygun olmayabilir.

Bu şartların anlaşılması ve değer kaybı talebinde bulunulması için genellikle uzman bir avukat desteği alınması önerilir. Sigorta şirketleri, araç sahipleri tarafından talep edilmediği sürece değer kaybı tazminatını ödemekten kaçınabilir. Bu nedenle, hak kaybına uğramamak adına sigorta şirketine zamanında başvuruda bulunmak önemlidir.

İhtiyacınız olan hukuki desteği sağlamak için buradayız. Profesyonel bir yaklaşımla sürecinizi yönetmek üzere bizimle iletişime geçerek hukuki sürecinizi en iyi şekilde ilerletebilirsiniz. Her türlü hukuki konuda danışmanlık yapmak ve sorularınıza yanıt vermek için sizinle işbirliği yapmaya hazırız.

Araç Değer Kaybı Hesaplama Motoru

Eğer aracınızın değer kaybını hesaplamak istiyorsanız, sadece aşağıda belirtilen bilgileri doldurarak hızlı ve kolay bir şekilde araç değer kaybınızı öğrenebilirsiniz. Bu yöntem, araç değer kaybı hesaplamanızı basit ve kullanıcı dostu bir deneyimle gerçekleştirmenizi sağlar.

Aracınız Piyasa Değeri Ne Kadar? (TL)
Aracında Meydana Gelen Hasar Ne Kadar? (TL)
Aracınızın Kaza Anındaki KM'si Kaçtır?
Araç Değer Kaybı Hesapla

Araç Değer Kaybı Nasıl Hesaplanır?

Araç değer kaybının hesaplanması, aracın rayiç değeri ve hasarın büyüklüğüne göre belirlenen bazı katsayılar kullanılarak yapılır. Aşağıda, bu hesaplama yöntemini açıklayan bir tablo ve bir örnek bulabilirsiniz.

Araç Değer Kaybı Hesaplama Tablosu

  1. Baz Değer Kaybı Hesaplama
    • Baz Değer Kaybı = Aracın Rayiç Değeri x %19
  2. Total Değer Kaybı Hesaplama
    • Total Değer Kaybı = Baz Değer Kaybı x Hasar Boyutu Katsayısı x Araç Kullanılmışlık Düzeyi (Km) Katsayısı

Hasar Boyutu ve Katsayıları

KodHasar BoyutuKatsayı
A1Büyük Hasar0.90
A2Orta Hasar0.75
A3Küçük Hasar0.50
A4Basit Hasar0.25

Kullanılmışlık Düzeyi (Km) ve Katsayıları

Km AralığıKatsayı
0 – 14.9990.90
15.000 – 29.9990.80
30.000 – 44.9990.60
45.000 – 59.9990.40
60.000 – 74.9990.30
75.000 – 149.9990.20
150.000 ve üzeri0.10

Hasar Büyüklüğü Tanımları ve Piyasa Değeri Katsayıları

KodPiyasa Değeri 0 – 75.000 TLPiyasa Değeri 75.001-150.000 TLPiyasa Değeri 150.001-300.000 TLPiyasa Değeri 300.001 TL ve Üzeri
A1%25.01 ve üzeri%20.01 ve üzeri%20.01 ve üzeri%20.01 ve üzeri
A2%15.01-%25%12.01-%20%10.01-%20%8.01-%20
A3%5.01-%15%4.01-%12%3.01-%10%2.01-%8
A4%5’e kadar%4’e kadar%3’e kadar%2’e kadar

Örnek Hesaplama:

Diyelim ki rayiç değeri 100.000 TL olan bir aracınız var ve bu araç büyük bir hasar (A1) almış. Aracınızın kilometre aralığı da 30.000 – 44.999 km. Bu durumda hesaplama şu şekilde yapılır:

  1. Baz Değer Kaybı = 100.000 TL x %19 = 19.000 TL
  2. Total Değer Kaybı = 19.000 TL x 0.90 (A1 Katsayısı) x 0.60 (Km Katsayısı) = 10.260 TL

Bu örnekte, aracınızın değer kaybı 10.260 TL olarak hesaplanır.

Araç Değer Kaybı Alınamayacak Araçlar Nelerdir?

Araç değer kaybı, kaza sonrası aracın piyasa değerindeki düşüşü ifade eder. Ancak, her araç bu tazminatı talep edemez. İşte bu kapsam dışında kalan araçlar:

  • Tekerlekli/Paletli ve Zırhlı Toplumsal Müdahale Araçlar
  • Belediye Otobüsleri
  • Yol Süpürme Araçları
  • İtfaiye Araçları
  • Yabancı Plakalı Araçlar
  • Kısa Süreli Kiralık Araçlar
  • Taksi ve Dolmuşlar
  • Test Araçlar
  • Koleksiyon ve Antika Araçlar

Bu bilgiler, araç değer kaybı talebinde bulunmadan önce bilinmesi gereken önemli unsurlardır. Her durumda, özel koşullar ve güncel mevzuat dikkate alınmalıdır.

Araç Değer Kaybı Nasıl Alınır?

Araç değer kaybının talep edilmesi ve alınması, belirli bir süreç izlemektedir. İşte bu sürecin adımları:

  1. Başvuru Süreci:
    • Kaza sonrası, araç değer kaybı için ilk olarak kusurlu aracın sigorta şirketine başvurulur.
    • Başvuru, kaza tespit tutanağı, ekspertiz raporu, ehliyet ve ruhsat fotokopisi, hasar resimleri ve talep dilekçesi gibi belgelerle desteklenir.
    • Başvurular, sigorta şirketlerinin e-posta adreslerine internet üzerinden ya da iadeli taahhütlü posta yoluyla yapılabilir.
  2. Sigorta Şirketinin Cevap Süresi:
    • Sigorta şirketi, başvuruya 15 gün (sigorta hasarları için) veya 15 iş günü (kasko hasarları için) içinde cevap vermek zorundadır.
    • Sigorta şirketinin cevabı olumlu ise, değer kaybı tazminatı ödenir.
    • Olumsuz cevap, hiç cevap gelmemesi veya yetersiz ödeme durumunda, Sigorta Tahkim Komisyonu’na başvurulabilir.
  3. Sigorta Tahkim Komisyonu Süreci:
    • Sigorta Tahkim Komisyonu, başvuruları ortalama 6 ay içinde sonuçlandırır.
    • 40.000 TL’ye kadar olan uyuşmazlıklarda, Komisyonun kararları kesindir.
    • Bu tutarı aşan tazminat taleplerinde, Komisyon kararına itiraz edilebilir ve temyiz yoluna gidilebilir.

Bu adımlar, araç değer kaybı talebinin nasıl yapıldığına dair genel bir rehber niteliğindedir ve her durumun kendi özel şartlarına göre farklılık gösterebileceğini unutmamak önemlidir.

Araç Değer Kaybı Kimden Alınır?

Araç değer kaybı, bir trafik kazası sonucunda aracın piyasa değerinde yaşanan düşüşü ifade eder ve bu tazminatın kimden alınacağı, çeşitli faktörlere bağlıdır.

  1. Zorunlu Trafik Sigortası:
    • Bu sigorta, kazada zarar gören tarafın maddi kayıplarını karşılar.
    • Tazminat, kazada kusurlu bulunan kişinin Zorunlu Trafik Sigortası tarafından ödenir.
    • Eğer kusurlu tarafın bir sigortası yoksa, mağdur taraf doğrudan kusurlu kişiye karşı tazminat davası açabilir.
  2. Kasko Sigortası:
    • Kasko, isteğe bağlı bir sigortadır ve genellikle aracın kendisini güvence altına alır.
    • Bazı kasko poliçeleri, araç değer kaybını da kapsayabilir.
    • Kasko poliçesi olan araç sahipleri, kusur oranına bakılmaksızın, kendi araçlarının değer kaybı için tazminat alabilir.
  3. Sigorta Türleri Arasındaki Farklar:
    • Zorunluluk: Trafik sigortası zorunluyken, kasko isteğe bağlıdır.
    • Kapsam: Trafik sigortası, karşı tarafa verilecek zararları; kasko ise sigortalının kendi aracını güvence altına alır.
    • Limitler: Trafik sigortası resmi limitlerle sınırlıyken, kasko aracın tam piyasa değerine kadar zararı karşılar.
    • Teminatlar: Trafik sigortasının teminatları daha sınırlıyken, kasko daha geniş kapsamlı ek teminat seçenekleri sunar.

Bu bilgiler ışığında, araç değer kaybı tazminatının kimden alınacağı, kaza durumuna ve sigorta türüne göre değişiklik gösterir. Her iki sigorta türü de kendi özel koşulları ve kapsamları çerçevesinde değerlendirilmelidir.

Araç Değer Kaybı Ne Kadar Sürede Ödenir?

Araç değer kaybının ödeme süreci, başvurunun yapılmasından itibaren başlar ve genellikle şu adımları içerir:

  • İlk olarak, kusurlu tarafın trafik sigortasını düzenleyen sigorta şirketine gerekli evraklarla başvuru yapılır.
  • Sigorta şirketi, başvuruya 15 gün içinde cevap vermek zorundadır.
  • Eğer bu süre içinde talep edilen ücret ödenmezse, Tahkim Komisyonu’na başvuru yapılır.
  • Tahkim Komisyonu, başvuruyu genellikle 4 aylık bir sürede karara bağlamak zorundadır, ancak bu süreç bazen 6 aya kadar uzayabilir.

Özetle, araç değer kaybının ödenme süresi başvuru yapılmasından itibaren yaklaşık 4 ila 6 ay arasında değişebilir.

Araç Değer Kaybı Zamanaşımı

Araç değer kaybı davalarında zaman aşımı süresi, Türk hukukunda şu şekilde belirlenmiştir:

  • Araç değer kaybı talebi için, kazanın gerçekleştiği tarihten itibaren 2 yıllık bir zaman aşımı süresi vardır.
  • Türk Borçlar Kanunu’nun 72. Maddesi uyarınca, bu 2 yıllık süre zararın ve tazminat yükümlüsünün öğrenildiği tarihten itibaren başlar ve her durumda olayın gerçekleştiği tarihten itibaren en fazla 10 yıl içinde zamanaşımına uğrar.

Araç Değer Kaybı Davasında Görevli ve Yetkili Mahkeme

Araç değer kaybı davalarında görevli ve yetkili mahkeme şu şekilde belirlenir:

  • Genel olarak, davalı tarafın ikametgahının bulunduğu yerdeki asliye hukuk mahkemeleri görevlidir. Sigorta şirketlerinin merkezi İstanbul olduğundan ve ayrıca Sigorta Tahkim Komisyonu da İstanbul’da olduğundan bütün değer kaybı davaları İstanbul’da açılabilir. Yani Türkiye’nin neresinde oturuyorsanız fark etmez değer kaybı tazminatı için İstanbul sizin için bir seçenek olacaktır.
  • Eğer dava konusu, bir sigorta şirketi ile ilgiliyse ve ticari bir nitelik taşıyorsa, Asliye Ticaret Mahkemeleri yetkili hale gelir.

Davanın başarılı bir şekilde yürütülmesi için, genellikle avukat yardımı almak tavsiye edilir, çünkü bu süreç karmaşık hukuki prosedürleri içerebilir.

Araç Değer Kaybı Avukatı Kimdir?

Araç değer kaybı avukatı, trafik kazaları sonucu araçlarda meydana gelen maddi değer kayıpları ile ilgilenen bir hukuk uzmanıdır. Bu uzmanlık alanında görev yapan avukatlar, kaza sonrası oluşan hasarların ve bu hasarların aracın ikinci el piyasa değerine olan etkilerinin hukuki süreçlerini yönetirler.

Bu süreçte, avukatlar kişisel hakların korunması ve savunulmasına odaklanırlar. Trafik kazalarından kaynaklanan araç değer kaybı durumlarında, avukatın sağladığı hukuki destek, mağdurların haklarının doğru şekilde anlaşılmasını ve korunmasını sağlar. Bu da zaman kaybının önlenmesine ve hukuki süreçlerin etkin bir şekilde yönetilmesine yardımcı olur.

Eğer sürecinizde başta İstanbul olmak üzere Türkiye’nin herhangi bir yerinde danışmanlığa ihtiyaç duyuyorsanız, Avukat Armağan DİNLENÇ ve ekibi size destek olacaktır. Bizimle iletişime geçerek, sorularınıza profesyonel yanıtlar alabilir ve sürecinizde uzman desteğimizle ilerleyebilirsiniz. Tüm deneyim ve bilgi birikimimizi sizinle paylaşarak sürecinizi en iyi şekilde yönetmenize yardımcı olacağız.