Kadın Boşanmak İsterse Mehir Verilir Mi?

Evet, kadın boşanmak isterse mehir verilir.

Boşanma talebinin kadından gelmiş olması veya kadının dava açması, geçerli bir mehir senedine dayanan mali hakkı ortadan kaldırmaz. Mehir alacağı, hukukumuzda boşanmanın fer’i (eki) niteliğinde bir hak olmayıp, bağımsız bir “bağışlama vaadi” niteliğindedir. Bu nedenle kadının boşanma sürecinde hangi taraf olduğu, evi terk edip etmediği ya da boşanmayı kimin başlattığı mehir hakkının varlığını etkilemez. Önemli olan taraflar arasında geçerli bir mehir anlaşmasının bulunması ve bu hakkın herhangi bir protokolle feragat edilmemiş olmasıdır. 

Boşandıktan Sonra Mehiri Almak İçin Hangi Belgeler Gereklidir? 

Boşanma sonrasında mehir alacağını talep eden kadının hukuki süreci sağlıklı yönetebilmesi için şu belgeleri mahkemeye sunması gerekir: 

• Mehir Senedi: Mahkemede en güçlü delil niteliği taşıyan ana dayanaktır. 
• Nikah Sözleşmesi: Resmi ya da dini nikah sözleşmesinin bir nüshası. 
• Yazılı Anlaşmalar ve Ek Belgeler: Evlilik süresince imzalanmış tüm protokoller. 
• Boşanma Kararı (Mahkeme İlamı): Boşanmanın kesinleştiğini gösteren ilam. 
• Tanık Beyanları: Yazılı senet bulunmaması durumunda, mehirin kararlaştırıldığına şahitlik eden kişilerin beyanları. 
• Mali Değer Belgeleri: Altın, döviz veya nakit miktarı ile taşınmaz tapu kayıtları. 
• Banka Dekontları: Ödeme yapılıp yapılmadığını gösteren belgeler. 

Mehir Senedi Nedir?

Mehir senedi, evlilik akdi sırasında ya da sonrasında erkeğin kadına vermeyi taahhüt ettiği mehirin yazılı olarak kayıt altına alındığı belgedir.

Türk hukuku açısından mehir senedi “bağışlama vaadi sözleşmesi” (TBK m. 285, 288) niteliğinde değerlendirilir. Bu belge; mehirin türünü, miktarını, cinsini ve ödeme zamanını açıkça gösterdiği için boşanma veya eşin vefatı durumunda kadının elindeki en güçlü hukuki dayanaktır. Yargıtay kararları da yazılı, açık ve usulüne uygun düzenlenmiş mehir senetlerini bağlayıcı delil olarak kabul etmektedir. 

Benzer bir konuyu ele aldığımız “Mehir Nedir? Kadına Ne Zaman Verilir?” yazımıza da göz atabilirsiniz: https://armagand.av.tr/mehir-nedir/

Mehir Senedinin Geçerli Sayılma Şartları Nelerdir?

 Mehir senedinin hukuki olarak geçerli sayılabilmesi için şu şartları taşıması gerekir: 

• Yazılı Şekil: Mehir senedi mutlaka yazılı olmalı ve taraflarca imzalanmalıdır. Sadece sözlü beyanlar ispat sorunu yaratır. 
• Düzenlenme Tarihi: Zamanaşımı süresinin hesaplanması için tarihin belirtilmesi şarttır. 
• Muayyenlik (Netlik): Verilecek malın türü, gramı veya parasal değeri açıkça yazılmalıdır. “Bir miktar altın” gibi belirsiz ifadeler senedin geçersiz sayılmasına yol açabilir. 
• Özgür İrade: Baskı, tehdit veya kandırma altında imzalanan senetler hukuken geçersizdir. 
• Resmi Şekil Şartı: Eğer mehir bir taşınmaz (ev, arsa) devrini içeriyorsa, işlemin noter veya tapu dairesinde resmi şekilde yapılması zorunludur. 

Mehir Davalarında Görevli Mahkeme Hangisidir? 

Mehir alacağına ilişkin davalarda görevli mahkeme Aile Mahkemesi‘dir. Aile Mahkemesi’nin bulunmadığı yerlerde ise davalara “Aile Mahkemesi Sıfatıyla” Asliye Hukuk Mahkemesi bakmaktadır. Mehir alacağı davası, evliliğin sona erdiği (boşanma kararının kesinleştiği) tarihten itibaren 10 yıl içinde açılmalıdır. 

Sıkça Sorulan Sorular 

Evi terk eden kadına mehir verilir mi? 

Evet, kadının evi terk etmesi mehir hakkını ortadan kaldırmaz. Yargıtay içtihatlarına göre, geçerli bir mehir senedi mevcutsa kadın evliliği sonlandırmak amacıyla evden ayrılmış olsa dahi mehir talebinde bulunabilir. 

Anlaşmalı boşanmada mehir talep edilebilir mi? 

Evet, anlaşmalı boşanmada da mehir talep edilebilir. Ancak taraflar boşanma protokolünde bu haktan açıkça feragat etmişlerse (örneğin; “mehir alacağımdan feragat ediyorum” ibaresi varsa) mehir istenemez. Protokolde böyle bir feragat hükmü  bulunmuyorsa, kadın boşanma sonrasında dahi mehir davası açabilir. 

Mehir boşanınca verilir mi? 

Evet, boşanma gerçekleştiğinde “mehri müeccel” (ertelenmiş mehir) olarak belirlenen kısım kadına ödenmek zorundadır. Boşanma kararının kesinleşmesinin ardından kadın mahkeme yoluyla bu alacağını tahsil edebilir. 

Mehir boşanmadan önce verilir mi? 

Evet, “mehri muaccel” (peşin mehir) olarak belirlenen miktar, evlilik sırasında veya nikahın hemen ardından kadına ödenmesi gereken mehirdir. 

Mehirden dönülebilir mi? 

Sadakat yükümlülüğüne aykırı davranma ve kocaya ya da ailesine karşı ağır suç işleme hallerinde mehirden / bağıştan dönülebilir. İhlalin öğrenilmesinden itibaren 1 yıl içinde dönme iradesi ileri sürülmelidir.

Kocanın ben mehri ödemiştim demesi geçerli mi? 

Senede bağlı borçlar söz ile ya da tanık  beyanı ile çürütülemez. Mehrin ödendiği, ibraname ya da banka dekontu ile ispatlanmalıdır.